Lecce, tu początek naszej drogi przez Salento

Tutaj rzymskie dzieje łączą się z barokowym pięknem, w mieście Lecce, gdzie stoi stara kolumna podarowana po trzęsieniu ziemi przez miasto Brindisi, służąca obecnie jako cokół figury Sant'Oronzo, patrona miasta. Niegdyś kolumna ta wyznaczała kraniec starożytnej Drogi Appijskiej (Via Appia) nazywanej królową dróg, czyli regina viarum, najstarszej i najważniejszej rzymskiej drogi, łączącej Rzym z Kapuą, później z Brindisi, łączyła się z Via Traiana, drogą wzdłuż której prowadzić nas będzie Via Francigena na starożytny koniec ziemi. Lecce to brama do krainy, która rozciąga się przez Półwysep Saletyński.

Miasto Lecce zwane jest „barokową perłą południa”. Jego historyczne centrum zachwyca barokowymi kościołami, pałacami i klasztorami. Ma swoje starożytne początki; zamieszkiwane było od bardzo dawna. Miasto zostało podbite przez Rzymian, którzy zbudowali tutaj forum, teatr i amfiteatr. W XV wieku Lecce narażone było na ataki Saracenów, ale po podbiciu floty tureckiej w XV wieku rozpoczął się spokojny czas dla Lecce i Ziem Otranto, które mamy przed sobą

Porta Napoli.

Palazzo Palmieri.

Do miasta wkraczamy przez historyczną Porta Napoli, skąd zmierzamy na Piazza Duomo, znajdujący się w sercu historycznego centrum przepięknego miasta Lecce. Ogromne znaczenie dla rozwoju Lecce miał XVI i XVII wiek, kiedy do miasta przybyli bogaci zakonnicy i hierarchowie kościelni. Byli oni inicjatorami budowy barokowych kościołów i pałaców. Tutejszy barok różni się jednak od tego, który możemy spotkać w Rzymie. W Lecce wyjątkową uwagę przywiązywano do dekorowania elewacji poszczególnych budynków, co widać tu na każdym kroku.

Piazza del Duomo to jeden z niewielu przykładów placu otoczonego budynkami z trzech stron i z jednym wejściem, u zbiegu Via Libertini i Via Vittorio Emanuele II. Niegdyś stanowił centralny dziedziniec cytadeli biskupiej z XIII wieku, która pierwotnie miała własne mury, a ich obwód odpowiadał mniej więcej obwodowi obecnego placu, zaś północny jego kraniec zamykała brama. Piazza Duomo pozostawał zamknięty do końca XIX wieku, kiedy to bramy zostały ostatecznie zlikwidowane, a jego pierwotną nazwę Corte del Vescovado zmieniono na obecną Piazza del Duomo. Obecnie Piazza del Duomo nie jest terenem miejskim, lecz należy do diecezji Lecce. Stanowi duży, harmonijny kompleks barokowych budowli, których w mieście jest mnóstwo, a powstały one w XVII wieku, do czego przyczynił się między innymi biskup Luigi Pappacoda, który na wzór rzymskich papieży, sprowadził tutaj architektów i rzeźbiarzy, którzy nieustannie pracowali nad tworzeniem barokowego centrum miasta. Jego następca Alfonso Sozy Carafa kontynuował tę misję, a z Placu Duomo zapragnął uczynić jeszcze wspanialsze miejsce. Plac ten stanowił religijne serce miasta, które miało przyciągać ludzi.

Propyleje.

Po wejściu na plac uwagę zwraca przede wszystkim spektakularna północna fasada katedry; niezwykle bogata w posągi i zdobienia. Wygląda jakby była to główna fasada świątyni, ale w rzeczywistości stanowi ona boczne wejście do niej, podczas gdy główna fasada zwrócona jest na wschód. Takie rozwiązanie było specjalnym zabiegiem, aby wchodzących na plac nie zrażał widok "gołej" ściany, a wręcz przeciwnie przykuwał i przyciągał uwagę - zapraszał do wejścia na plac. Zobaczymy, że główna fasada katedry jest uboższa pod względem dekoracji. Fasada świątyni podzielona została na dwie kondygnacje, w których znajdują się umieszczone w niszach figury świętych Piotra i Pawła, św. Januarego oraz św. Ludwika z Tuluzy. Fasada północna, pełniąca szczególną funkcję scenograficzną dla wchodzących na plac podzielona została pilastrami i żłobkowanymi kolumnami na pięć stref. Pierwsza kondygnacja zawiera portal flankowany dwiema niszami, w których umieszczono posągi świętych Justusa i Fortunata. Belkowanie wieńczy wysoka balustrada, naprzemiennie z małymi kolumnami i pilastrami, za którą, pośrodku, wznosi się posąg świętego Oroncjusza.

Katedra Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Lecce.

Katedra Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny
(włos. Cattedrale di Maria Santissima Assunta), znana również jako Duomo di Lecce.

Palazzo Arcivescovile przy Piazza Duomo.

Katedra Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Lecce.

Witraż.

Pierwsza katedra w Lecce została zbudowana w 1144 roku przez biskupa Formoso Lubelli; w 1230 roku na polecenie biskupa Roberto Voltorico została odnowiona i przebudowana w stylu romańskim. W 1659 roku biskup Lecce, Luigi Pappacoda, zlecił architektowi z Lecce, Giuseppe Zimbalo, znanemu jako Zingarello, przebudowę katedry w stylu barokowym. Architekt zdecydował się nie zmieniać planu romańskiej katedry. Nowa katedra powstała na jej planie i w 1670 roku została uroczyście konsekrowana przez biskupa Pappacodę. We wnętrzu katedry znajduje się 12 ołtarzy (plus ołtarz główny) oraz wiele malowanych dzieł. Ołtarz główny wykonany został z marmuru i złoconego brązu. W centrum ołtarza znajduje się duży obraz Wniebowzięcia (1757), a po bokach widzimy dwa mniejsze przedstawiające Ofiarę Proroka Eliasza i Ofiarę Noego po Potopie (1758).

Nawa boczna.

Sklepienie nawy.

Obrazy na sklepieniu nawy.

Katedra posiada trzy nawy oddzielone przez rzędy solidnych filarów. Nawę główną nakrywa cenny rzeźbiony, drewniany sufit z XVII wieku, wzbogacony złoceniami. W rzeźbione motywy sufitu wkomponowano trzy obrazy, przypisywane Giuseppe z Brindisi, przedstawiające najważniejsze epizody z życia patrona miasta. W obrazie znajdującym się bliżej transeptu „głoszący kazanie” Sant'Oronzo, który jeszcze nie był biskupem miasta, trzymając krucyfiks w dłoniach, głosi religię chrześcijańską w Lecce i całym regionie Salento, gdzie w czasach rzymskich panowało jeszcze pogastwo. Na obrazie znajdującym się bliżej fałszywej fasady, zatytułowanym „Męczeństwo Sant'Oronza”, święty, przedstawiony jako pierwszy biskup Lecce, zostaje ścięty podczas prześladowań chrześcijan przez cesarza Nerona. W centrum sufitu znajduje się obraz przedstawiający „Ochronę przed zarazą”, na którym Sant'Oronzo z nieba chroni miasto przed zarazą. Lecce jest przedstawione z murami obronnymi i architekturą, która charakteryzowała miasto w XVII wieku. Za jedną z bram miejskich znajduje się personifikacja zarazy z 1656 roku.

Ołtarz św. Filipa Neri (San Filippo Neri).	Ołtarz Krucyfiksu.
Ołtarz Najświętszej Marii Wniebowziętej.	Ołtarz św. Oronza (San Oronzo).
Ołtarz św. Antoniego.	Ołtarz Matki Bożej Bolesnej (Addolorata).
Ołtarz San Fortunato.	Ołtarz św. Justa (San Giusto).
Ołtarz Narodzenia Pańskiego (Nativita').	Ołtarz św. Karola Boromeusza (San Carlo Borromeo).
Ołtarz Jana Chrzciciela (San Giovanni Battista).	Ołtarz św. Andrzeja (Sant'Andrea).
Katedra pw. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Lecce - ołtarze.

Patron miasta, Sant'Oronzo, czczony jest w okazałym ołtarzu bocznym po prawej stronie, w całości wykonanym z polichromowanego marmuru. Ukazany jest w ołtarzu na obrazie Giovanniego Andrei Coppoli (1656), malarza z Gallipoli, jako zwycięzca w walce z pogaństwem. Pozostali dwaj patroni Lecce znajdują się w dwóch bocznych alkowach: San Fortunato po prawej i San Giusto po lewej. W drugim rzędzie ołtarza, po lewej stronie znajduje się św. Petronilla, rzymska matrona, która zebrała szczątki Sant'Oronza, a po prawej Santa Emiliana, siostra świętego.

Katedra posiada kryptę z XII wieku, przebudowaną w XVI wieku. Znajdują się w niej dwie barokowe kaplice z malowidłami. Przez dziesięciolecia była zamknięta, a została ponownie otwarta w 2017 roku po długim projekcie renowacji i przeprowadzonych badaniach archeologicznych.

Krypta

Obrazy w krypcie.

Szczątki kości pod posadzką krypty.

Bezpośrednio po lewej stronie fasady katedry znajduje się dzwonnica: mierząca około 70 metrów wysokości. Z jej szczytu można podziwiać Morze Adriatyckie, a w szczególnie pogodne dni nawet góry Albanii. Jest jednym z najsłynniejszych zabytków miasta. Została zbudowana w latach 1661–1682 przez tego samego architekta z Lecce, również na zlecenie Luigi Pappacoda. Wzniesiona została w miejscu poprzedniej dzwonnicy, która zawaliła się na początku XVII wieku. Dzwonnica ma plan kwadratu i składa się z pięciu zwężających się ku górze pięter, z których ostatnie zwieńczone jest ośmiokątną kopułą, na której stoi żelazna statua przedstawiająca św. Oronza. Ciekawostką jest, że wieża ma niewielkie przechylenie na lewo z powodu lekkiego osiadania fundamentów.

Na wieży dzwonnicy.

Piazza del Duomo.

Piazza del Duomo.

Monastero dei Teatini sąsiadujący z kościołem Santa Irene.

Panorama północno-wschodnia.

Panorama południowo-wschodnia.

Kościół San Matteo.

Panorama wschodnia

Kościół Santa Chiara.

Panorama południowo-zachodnia.

Kościół Santa Maria della Porta i Porta Napoli.

Kościół Saint Mary of the Carmel.

Panorama północna.

Bazylika Santa Croce.

Kościół Santa Lucia w Surbo (na północny zachód od Lecce).

Torre dell'Orologio i kościół Santa Maria delle Grazie przy Piazza Sant'Oronzo.

Pomnik Sant'Oronzo na Piazza Sant'Oronzo.

Na południowym krańcu placu, w bardziej odsuniętym miejscu, znajduje się wejście do pałacu biskupiego z charakterystyczną łukową fasadą i monumentalnymi schodami. Natomiast bezpośrednio po jej prawej stronie znajduje się wejście do seminarium o późnobarokowych formach, w którym obecnie mieści się Muzeum Diecezjalne w Lecce.

Za niedługo dzień ten skończy się. Mamy już późne popołudnie. Jutro powrócimy do Lecce i dokończymy zwiedzanie. Zaczniemy od wspomnianego muzeum diecezjalnego, a potem udamy się do innych reprezentacyjnych obiektów tego miasta. Później wyruszymy na Via Francigena, na pierwszy etap fascynującej wędrówki. 

Zegar.

Via Francigena nie kończy na Rzymu progach,
gdzie kurz historii osiadł na naszych butach.
Dalej prowadzić nas będzie ta wspaniała droga,
w słońcu Italii, wzdłuż lazuru mórz, w błękitu nutach.

Przez pola Salento, gaje oliwne,
gdzie czas przystaje w cieniu kamienia,
podążać będziemy dalej, czując to cudne,
słodkie zmęczenie i moc spełnienia, wytchnienia.

Białe miasteczka, cisza południa,
zapach bazylii i morskiej soli.
Każdy kolejny krok mierzy prawda niezłudna,
który zgiełk codzienny uciszyć pozwoli.

Dotrzemy, gdzie ziemia nagle się urywa,
tam, gdzie dwa morza biorą się w ramiona.
W Santa Maria, gdzie jasność spływa,
droga nasza znajdzie swój sens – spełniona.

Staniemy na krańcu, u stóp sanktuarium,
gdzie dalej jest tylko nieskończoność sina.
I w sercu zamkniemy swe itinerarium –
gdzie świat kończy, a wieczność wspomnień zaczyna.

Udostępnij: